Oksigen Gelap di Dasar Lautan Pasifik: Nodul Polimetalik Menghasilkan Oksigen Tanpa Fotosintesis Mencabar Teori Asal Usul Kehidupan

Oksigen Gelap di Dasar Lautan Pasifik: Nodul Polimetalik Menghasilkan Oksigen Tanpa Fotosintesis Mencabar Teori Asal Usul Kehidupan. Satu kajian terbaharu yang diterbitkan dalam jurnal Nature Geoscience mendedahkan penemuan mengejutkan: nodul polimetalik di dasar Lautan Pasifik menghasilkan oksigen tanpa sebarang proses fotosintesis. Fenomena yang digelar 'oksigen gelap' ini mencabar teori asas tentang asal usul kehidupan di Bumi yang selama ini bergantung kepada fotosintesis. Penemuan ini membuka perspektif baharu tentang kemungkinan kehidupan di planet lain dan mengubah pemahaman kita tentang kitaran oksigen global.. Pengenalan: Kejutan dari Dasar Lautan Pasifik Selama berabad-abad, para saintis meyakini bahawa oksigen di Bumi hanya boleh dihasilkan melalui fotosintesis—proses biologi yang menggunakan cahaya matahari untuk menukar karbon dioksida dan air kepada oksigen. Namun, satu penemuan terbaharu dari dasar Lautan Pasifik telah menggemparkan dunia sains. Pasukan penyelidik antarabangsa yang diketuai oleh Profesor Andrew Sweetman dari Scottish Association for Marine Science SAMS telah menemui bukti bahawa nodul polimetalik—bongkahan mineral kecil yang berselerak di dasar laut—mampu menghasilkan oksigen dalam kegelapan total. Fenomena ini dinamakan 'oksigen gelap' dark oxygen dan diterbitkan dalam jurnal Nature Geoscience pada Julai 2024. Metodologi Kajian: Menyelami Zon Clarion-Clipperton Kajian ini dijalankan di Zon Clarion-Clipperton CCZ , sebuah kawasan di Lautan Pasifik yang terletak antara Hawaii dan Mexico, pada kedalaman antara 4,000 hingga 5,000 meter. Kawasan ini terkenal dengan kepekatan tinggi nodul polimetalik yang kaya dengan mangan, nikel, kobalt, dan tembaga. Pasukan penyelidik menggunakan kenderaan kawalan jauh ROV untuk mengambil sampel sedimen dan nodul, serta memasang alat pengukur oksigen di dasar laut. Mereka mengukur kepekatan oksigen dalam ruang tertutup benthic chamber yang diletakkan di atas sedimen. Hasilnya mengejutkan: kepekatan oksigen meningkat secara signifikan dalam kegelapan mutlak, tanpa kehadiran organisma fotosintetik. Penemuan Utama: Nodul Polimetalik sebagai 'Geobateri' Analisis lanjut menunjukkan bahawa nodul polimetalik bertindak seperti bateri semula jadi. Permukaan nodul mengandungi pelbagai logam yang menghasilkan voltan elektrik kecil apabila terdedah kepada air laut. Proses elektrolisis ini memecahkan molekul air H₂O kepada hidrogen dan oksigen. Dalam eksperimen makmal, pasukan penyelidik mengesahkan bahawa voltan yang dihasilkan oleh nodul mencukupi untuk memisahkan air. Ini bermakna oksigen dihasilkan secara geokimia, bukan biologi. Penemuan ini mengubah paradigma tentang sumber oksigen di Bumi dan menunjukkan bahawa oksigen boleh wujud di persekitaran yang tidak pernah terdedah kepada cahaya. Implikasi terhadap Teori Asal Usul Kehidupan Teori asal usul kehidupan di Bumi selama ini bergantung kepada fotosintesis sebagai sumber oksigen utama. Namun, penemuan oksigen gelap mencadangkan bahawa oksigen mungkin telah wujud di lautan purba sebelum evolusi fotosintesis. Ini membuka kemungkinan bahawa kehidupan aerobik yang memerlukan oksigen mungkin telah muncul lebih awal daripada yang difikirkan. Tambahan pula, penemuan ini memberi implikasi besar terhadap pencarian kehidupan di planet lain. Planet-planet seperti Europa bulan Musytari atau Enceladus bulan Zuhal yang mempunyai lautan bawah permukaan mungkin juga menghasilkan oksigen melalui proses elektrokimia yang serupa, tanpa memerlukan cahaya matahari. Kesan terhadap Ekosistem Laut Dalam dan Perlombongan Penemuan ini juga mempunyai implikasi praktikal yang mendesak. Zon Clarion-Clipperton kini menjadi tumpuan syarikat perlombongan laut dalam yang ingin mengekstrak nodul polimetalik untuk digunakan dalam bateri kenderaan elektrik dan peranti elektronik. Jika perlombongan dijalankan, ia bukan sahaja akan memusnahkan habitat unik tetapi juga mengganggu proses penghasilan oksigen gelap yang mungkin menyokong ekosistem laut dalam. Para saintis memberi amaran bahawa perlombongan boleh mengubah keseimbangan oksigen di lautan global, dengan kesan yang belum difahami sepenuhnya. Kajian ini menyeru agar moratorium perlombongan laut dalam dikuatkuasakan sehingga lebih banyak penyelidikan dijalankan. Reaksi Komuniti Saintifik dan Langkah Seterusnya Penemuan ini telah mencetuskan perdebatan hangat dalam kalangan ahli oseanografi dan geokimia. Dr. Lisa Levin, seorang ahli biologi laut dari Scripps Institution of Oceanography, menyifatkan penemuan ini sebagai 'salah satu penemuan paling penting dalam oseanografi moden'. Beliau menekankan keperluan untuk kajian lanjut bagi memahami mekanisme tepat penghasilan oksigen gelap dan kesannya terhadap kitaran karbon global. Pasukan penyelidik kini merancang untuk mengkaji kawasan lain di lautan dunia untuk melihat sama ada fenomena ini berlaku secara meluas. Mereka juga akan menyiasat potensi nodul polimetalik sebagai sumber oksigen alternatif dalam sistem tertutup seperti kapal selam atau habitat angkasa. Kesimpulan: Satu Paradigma Baharu Penemuan oksigen gelap di dasar Lautan Pasifik bukan sekadar satu kejutan saintifik; ia adalah satu revolusi dalam pemahaman kita tentang planet ini. Ia mengingatkan kita bahawa Bumi masih menyimpan banyak misteri yang menunggu untuk diungkap. Daripada asal usul kehidupan kepada potensi kehidupan di luar Bumi, penemuan ini membuka pintu kepada soalan-soalan baharu yang mencabar dogma sains yang telah lama dipegang. Seperti yang dikatakan oleh Profesor Sweetman, 'Kita mungkin perlu menulis semula buku teks tentang bagaimana oksigen dihasilkan di Bumi.'